Det var rett før påske regjeringa ved Justis- og politidepartementet la fram eit forslag som vil uthola offentleglova og gjera det langt vanskelegare for journalistar og andre å finna ut om feil sakshandsaming og intern usemje i departementa.
Kort sagt inneber forslaget at det skal bli vanskelegare for norske borgarar å få greie på kva saker som den offentlege forvaltninga er i gang med enn det som er tilfellet i dag. No er intern sakshandsaming ein grunn til ikkje å gi innsyn i eit dokument. Men det har likevel vore mogleg å sjå kva saker som er under intern saksbehandling gjennom eit samla oversyn på nettportalen EInnsyn.
For unntaket frå innsyn i offentlege dokument i offentleglova paragraf 14 første ledd omfattar berre dokumentet, ikkje journalar eller andre register.
- Ein føresetnad for demokratisk rett til deltaking
Tidleg i dag inviterte fleire presseorganisasjonar til debatt om forslaget frå Justis- og politidepartementet. Møtet starta med ei innleiing frå professor Christoffer Conrad Eirksen frå Institutt for offentleg rett på UiO. Han gav forslaget det glatte lag, og peika på at det står i strid med tre viktige argument for innsyn som blei lagt fram av den første ytringsfridomskommisjonen i 1999:
- Det første er at innsyn er ein føresetnad for demokratisk rett til deltaking Det andre er at innsyn er ein føresetnad for fri meiningsutveksling om retten til å vera sjølvstendig og uavhengig av styresmaktene. Det er ikkje mogleg å vera heilt uavhengig om ein ikkje veit kva som går føre seg også bak dei stengde dørene. Det tredje er at innsyn også er ein føresetnad for kontroll av styresmaktene, understreka han.
- Spørsmålet er om grunnlaget er godt nok
Eriksen konkluderte med at ingen av desse grunngjevingane er nemnde i departementet sitt meldingsnotat.
- Nettopp desse tre grunngjevingane blir avgrensa av det som departementet no føreslår, peika han på.
Eriksen var klar på at av og til måtte dokument haldast unna innsyn.
